Retatrutyd czy tirzepatyd – najważniejsze różnice, mechanizm i porównanie

W ostatnich latach terapie oparte na GLP-1 i inkretynach budzą coraz większe zainteresowanie ze względu na opublikowane dane kliniczne dotyczące otyłości, zaburzeń metabolicznych i regulacji apetytu. Obok dobrze już znanego tirzepatydu coraz częściej omawia się także retatrutyd – potrójnego agonistę receptorów, który we wczesnych badaniach klinicznych wzbudził wyjątkowo duże zainteresowanie środowiska naukowego.

Dotychczas opublikowane dane fazy 2 i fazy 3 wskazują, że retatrutyd może wiązać się z bardziej wyraźnymi zmianami masy ciała w porównaniu z niektórymi wcześniejszymi peptydami, takimi jak tirzepatyd i semaglutyd. 

W tym przewodniku omówimy główne różnice między retatrutydem a tirzepatydem, sposób działania obu cząsteczek, wyniki opublikowanych badań klinicznych oraz ich porównanie pod względem mechanizmu, wyników i skutków ubocznych. Aby uzyskać szerszy przegląd retatrutydu można zapoznać się z naszym pełnym przewodnikiem po retatrutydzie.

Retatrutyd czy tirzepatyd – najważniejsze różnice

Przy porównaniu retatrutydu i tirzepatydu najważniejsze różnice dotyczą aktywności receptorowej, statusu klinicznego oraz opublikowanych dotąd danych o redukcji masy ciała i efektach metabolicznych.

Poniższa tabela podsumowuje główne cechy obu cząsteczek:

Jaka jest główna różnica mechanistyczna?

Najistotniejsza różnica między retatrutydem a tirzepatydem polega na tym, że Retatrutide aktywuje także receptory glukagonowe. Ten dodatkowy mechanizm uważany jest za potencjalny czynnik:

• wyższego wydatku energetycznego;

• zmian w metabolizmie tłuszczów;

• termogenezy;

• wyraźniejszych zmian masy ciała.

Tirzepatide natomiast łączy aktywność receptorów GLP-1 i GIP bez udziału receptora glukagonowego.

Czy mają podobne skutki uboczne?

Dotychczas opublikowane dane wskazują, że obie cząsteczki najczęściej wiążą się z żołądkowo-jelitowymi działaniami niepożądanymi, takimi jak:

• nudności;

• biegunka;

• zaparcia;

• wymioty;

• zmniejszony apetyt.

W przypadku retatrutydu omawia się jednak także niektóre dodatkowe efekty związane z aktywnością receptorów glukagonowych, w tym zmiany częstości akcji serca oraz dyzestezję u części uczestników badań fazy 3.

Czym jest tirzepatyd i w jakich stanach jest badany?

Tirzepatide jest podwójnym agonistą receptorów GIP i GLP-1, opracowanym z myślą o wpływie na metabolizm glukozy, apetyt i bilans energetyczny. W ostatnich latach cząsteczka ta budzi duże zainteresowanie naukowe z powodu opublikowanych danych klinicznych dotyczących otyłości, zaburzeń metabolicznych i cukrzycy typu 2.

Opublikowane badania wskazują, że Tirzepatide może wiązać się ze znacznymi zmianami masy ciała i różnych parametrów kardiometabolicznych. W niektórych analizach uczestnicy z otyłością i stanem przedcukrzycowym zgłaszają średnią redukcję masy ciała w przybliżeniu od 12% do 19%, w zależności od zastosowanej dawki i czasu obserwacji.

Jak działa tirzepatyd?

Tirzepatide aktywuje jednocześnie:

• receptory GLP-1;

• receptory GIP.

Ta łączona aktywność receptorowa wiąże się z:

• zmniejszeniem apetytu;

• dłuższym uczuciem sytości;

• opóźnionym opróżnianiem żołądka;

• zmianami w metabolizmie glukozy;

• wpływem na bilans energetyczny.

W odróżnieniu od Retatrutide, Tirzepatide nie aktywuje receptorów glukagonowych.

Jak tirzepatyd jest stosowany w badaniach klinicznych?

W opublikowanych programach klinicznych Tirzepatide podaje się najczęściej:

• podanie podskórne;

• raz w tygodniu;

• ze stopniowym zwiększaniem dawki.

Podobnie jak w przypadku Retatrutide, miareczkowanie stosuje się w celu:

• lepszej tolerancji;

• zmniejszenia reakcji żołądkowo-jelitowych;

• adaptacji do aktywności receptorów inkretynowych.

Aby uzyskać bardziej szczegółowy przegląd miareczkowania w przypadku Retatrutide, zob. nasz przewodnik po dawkowaniu retatrutydu.

Jakie działania niepożądane najczęściej omawia się w przypadku tirzepatydu?

Opublikowane dane wskazują, że najczęściej zgłaszane reakcje dotyczą układu pokarmowego.

Najczęściej omawia się:

• nudności;

• biegunka;

• wymioty;

• refluks;

• zaparcia;

• dyskomfort żołądkowy.

Podobnie jak w przypadku Retatrutide, część objawów jest najbardziej nasilona w pierwszych tygodniach lub po zwiększeniu dawki.

W jakich stanach najczęściej bada się tirzepatyd?

W opublikowanych badaniach klinicznych Tirzepatide analizuje się najczęściej w:

• otyłości;

• nadwadze;

• cukrzycy typu 2;

• insulinooporności;

• zaburzeniach kardiometabolicznych.

Istnieją także odrębne analizy dotyczące potencjalnych efektów metabolicznych w połączeniu z innymi terapiami hormonalnymi i metabolicznymi, jednak dane te nadal są badane.

Czym jest retatrutyd?

Retatrutide jest potrójnym agonistą receptorów, który jednocześnie aktywuje:

• receptory GLP-1;

• receptory GIP;

• receptory glukagonowe.

Peptyd jest nadal badany w badaniach klinicznych fazy 3 i obecnie nie jest jeszcze zatwierdzony do stosowania medycznego. Mimo to Retatrutide budzi duże zainteresowanie naukowe z powodu opublikowanych danych dotyczących:

• redukcji masy ciała;

• efektów metabolicznych;

• wskaźników kardiometabolicznych;

• wrażliwość na insulinę;

• metabolizmu wątrobowego.

Niektóre z największych opublikowanych analiz fazy 3 wskazują na średnią redukcję masy ciała do około 28% u części uczestników z nadwagą lub otyłością. Są to jedne z najwyższych wartości obserwowanych dotąd w terapiach opartych na inkretynach.

Mimo obiecujących danych badania kliniczne nadal trwają, a długoterminowy profil bezpieczeństwa pozostaje przedmiotem bieżących analiz.

Czym retatrutyd różni się od tirzepatydu?

Główna różnica między retatrutydem a tirzepatydem dotyczy aktywności receptorowej.

Tirzepatide aktywuje:

• receptory GLP-1;

• receptory GIP.

Retatrutide aktywuje:

• receptory GLP-1;

• receptory GIP;

• receptory glukagonowe.

Właśnie aktywność receptorów glukagonowych uważa się za potencjalny mechanizm związany z:

• wyższego wydatku energetycznego;

• termogenezy;

• zmian w metabolizmie tłuszczów;

• mobilizacją tłuszczu z wątroby.

Co wskazują opublikowane dane kliniczne dotyczące Retatrutide?

Dotychczas opublikowane analizy kliniczne wskazują, że Retatrutide może wiązać się z:

• znaczną redukcją masy ciała;

• zmianami w metabolizmie glukozy;

• poprawą niektórych wskaźników kardiometabolicznych;

• zmianami wrażliwości na insulinę;

• potencjalnymi efektami w stłuszczeniu wątroby.

Niektóre badania analizują także potencjalne efekty w:

• cukrzycy typu 2;

• dysfunkcji metabolicznej;

• stłuszczeniu;

• ryzyku kardiometabolicznym;

• chorobie zwyrodnieniowej stawu kolanowego.

Co należy wziąć pod uwagę w przypadku retatrutydu?

Ponieważ retatrutyd nadal znajduje się w fazie rozwoju klinicznego, obecnie nie ma ostatecznie ustalonego długoterminowego profilu bezpieczeństwa. Część opublikowanych analiz wskazuje, że przy wyższych dawkach mogą występować bardziej nasilone reakcje żołądkowo-jelitowe oraz działania niepożądane zależne od dawki.

Więcej na ten temat można przeczytać w naszym artykule o retatrutydzie – skutki uboczne i przeciwwskazania.

Podsumowanie

Porównanie retatrutydu i tirzepatydu pokazuje, że obie cząsteczki mają podobne podstawy, ale znacząco różnią się aktywnością receptorową i statusem klinicznym. Tirzepatide łączy aktywność receptorów GLP-1 i GIP, podczas gdy Retatrutide dodaje także stymulację receptora glukagonowego, co czyni go pierwszym potrójnym agonistą receptorów tego typu.

Dotychczas opublikowane dane fazy 2 i fazy 3 wskazują, że retatrutyd może wiązać się z jednymi z najbardziej wyraźnych zmian masy ciała. Jednocześnie tirzepatyd dysponuje większą ilością danych z praktyki rzeczywistej i dłuższą obserwacją, ponieważ jest już zatwierdzony regulacyjnie w niektórych krajach.

Najczęściej zadawane pytania o retatrutyd i tirzepatyd

Jaka jest główna różnica między retatrutydem a tirzepatydem?

Główna różnica między retatrutydem a tirzepatydem dotyczy aktywności receptorowej. Tirzepatyd aktywuje receptory GLP-1 i GIP, podczas gdy retatrutyd aktywuje receptory GLP-1, GIP i glukagonowe. Właśnie ta dodatkowa aktywność glukagonowa jest jedną z najczęściej omawianych różnic między obiema cząsteczkami.

Który z nich wykazuje większą redukcję masy ciała – retatrutyd czy tirzepatyd?

Dotychczas opublikowane dane fazy 2 i fazy 3 wskazują, że retatrutyd może wiązać się z bardziej wyraźnymi zmianami masy ciała w porównaniu z tirzepatydem. W niektórych analizach klinicznych zgłaszano średnią redukcję około 24–28% przy określonych dawkach i okresach obserwacji.

Czy retatrutyd i tirzepatyd mają podobne skutki uboczne?

Tak. Obie cząsteczki najczęściej wiążą się z łagodnymi reakcjami żołądkowo-jelitowymi, takimi jak nudności, biegunka, zaparcia, wymioty i dyskomfort żołądkowy. W przypadku retatrutydu omawia się jednak także dodatkowe efekty związane z aktywnością receptorów glukagonowych, w tym zmiany częstości akcji serca oraz dyzestezję u części uczestników badań fazy 3.

Czy retatrutyd jest zatwierdzony do stosowania medycznego?

Nie. Obecnie retatrutyd nadal nie jest zatwierdzony do stosowania medycznego i jest nadal badany w badaniach klinicznych fazy 3. Tirzepatyd natomiast ma już zatwierdzenie regulacyjne w niektórych krajach.

Jaka jest różnica między receptorami GLP-1, GIP i glukagonowymi?

Receptory GLP-1 i GIP uczestniczą głównie w regulacji apetytu, metabolizmu glukozy, wydzielania insuliny i uczucia sytości. Receptory glukagonowe częściej wiążą się z wydatkiem energetycznym, termogenezą, metabolizmem tłuszczów i mobilizacją tłuszczu z wątroby. Właśnie jednoczesna aktywacja wszystkich trzech receptorów odróżnia retatrutyd od tirzepatydu.